Neden Destekli İstihdam: Deneyimler ve Hedefler | Türkiye Down Sendromu Derneği

Neden Destekli İstihdam: Deneyimler ve Hedefler

Türkiye’de de derneğimiz öncülüğünde 2012 yılından beri uygulanmakta olan destekli istihdam modeli, zihinsel özel gereksinimli bireylerin iş hayatına katılması konusunda çağdaş model olarak kabul edilmekte ve dünyanın farklı ülkelerinde başarıyla uygulanmaktadır. Bu webinarda farklı ülkelerdeki güncel destekli istihdam uygulamalarını, korumalı iş yerlerinin neden artık çözüm olarak kabul edilmediğini, Türkiye’deki destekli istihdam uygulamalarını konuşacağız.

Tarih: 27 Şubat 2021 Cumartesi - 11:00-14:30

Program Akışı:

11:00 – 11:05 : Açılış

Gün Bilgin - Türkiye Down Sendromu Derneği Yönetim Kurulu Başkanı

11:05 – 11:10 : Toplantı Akışı ve Teknik Bilgiler

Türkiye Down Sendromu Derneği

11:10 – 11:20 : EFIL Projesi

Prof. Atilla Cavkaytar - Maltepe Üniversitesi Özel Eğitim Bölümü

11:20 – 11:50 : Korumalı İş Yeri Modelinde Yaşanan Sorunlar ve Destekli İstihdam Modeline Geçiş Süreci

Cora Halder - European Down Syndrome Association Genel Sekreteri

11:50 – 12:20 : İrlanda Destekli İstihdam Uygulamaları ve Destekleyici Uluslararası Sözleşmeler

Christy Lynch - European Union of Supported Employment, Kurucu üye

12:20 – 12:30 : Ara

12:30 – 13:00 : İtalya Destekli İstihdam Uygulamaları ve Destekleyici Ulusal Yasalar

Anna Contardi - Associazione Italiana Persone Down Ulusal Koordinatörü

13:00 – 13:30 : İŞKUR Bünyesinde Destekli İstihdam Çalışmaları ve Yasal Düzenlemeler

Sinan Temur - İŞKUR İş ve Meslek Danışmanlığı Daire Başkanı

13:30 – 14:00 : Derneğin Destekli İstihdam Tecrübesi ve Yasal İhtiyaçlar

TDSD Genel Sekterteri Fulya Ekmen, Malina Destekli Yaşam Kurucusu Selver Uğurlu, TDSD Program Koordinatörü Merve Özman

14:00 – 14:30 : Soru - Cevap


Konuşmacılar Hakkında:

 

Cora Halder - European Down Syndrome Association Genel Sekreteri Genel Sekreteri 

Aslen Hollandalı olan Cora Halder, işitme Engelli bireyler ve Montessori okul sistemi için eğitim almış bir öğretmendir. Halder, İsviçre, Almanya ve Yeni Zelanda'da eğitimci olarak çalışmıştır. İki kızı var; en küçük kızı Down sendromludur ve 1985 yılında Yeni Zelanda'da doğmuştur. Ailesiyle birlikte Almanya’ya yerleştikten sonra 1988'de Halder Aile Down Sendromu Derneği’ni ve 1998'de Alman Down Sendromu Bilgi Merkezi’ni kurmuştur. Halder, 27 yıldır yayınlanan Alman "Leben mit Down-Syndrom" dergisinin baş editörüdür. Pek çok makalenin yazarıdır ve Down sendromu ile ilgili bilgi broşürleri, kitaplar ve filmler yayınlamıştır. Bunların bazıları başka dillere çevrilmiştir. Halder, Down sendromuyla ilgili tüm konularda Almanya ve diğer birçok Avrupa ülkesindeki profesyonellere, ailelere ve öğrencilere dersler vermektedir. Avrupa Down Sendromu Birliği’nin (EDSA) başkan yardımcısı olarak çalışmış ve 2008-2014 yıllarında EDSA Başkanı olarak görev almıştır. Halen EDSA'nın genel sekreterliği görevini sürdürmektedir. Alman Down Sendromu Bilgi Merkezi, 2004 yılında Singapur'da yapılan 8. Dünya Down Sendromu Kongresi'nde en iyi aile çalışması uygulaması olarak Onur ve Gurur Ödülü almıştır. Halder, 2010 yılında Federal Almanya Cumhuriyeti Liyakat Nişanı ile onurlandırılmıştır.  

 

Christy Lynch -  European Union Of Supported Employment Kurucu Üye

Christy Lynch, kariyerine 1976'da zihinsel engellilik alanında başlamıştır. Daha sonra ergoterapist olarak eğitime başlamış ve 1980'de uzmanlığını almıştır.  

1988'de Christy, ağır zihinsel engelli bireyler için İrlanda’daki ilk destekli istihdam programını kurmuş ve yönetmiştir. Christy, Avrupa Destekli İstihdam Birliği'nin kurucu üyesi olmuş ve birkaç yıl başkanlık yapmıştır. Kendisi aynı zamanda İrlanda Destekli İstihdam Derneği'nin kurucusu ve Dünya Destekli İstihdam Derneği'nin yönetim kurulu üyesidir.  

Nisan 1992'de Kildare bölgesinde kurulan KARE’nin CEO'su olarak çalışmaya başlamıştır. KARE, bugün İrlanda'da zihinsel engelli bireyler için en çok yol kat etmiş hizmet sağlayıcılardan biridir.  

Christy, engelli bireyler için kapsayıcı istihdam sağlamadaki öncü çalışmalarıyla ulusal ve uluslararası alanda tanınmaktadır. Sadece İrlanda'da değil, tüm dünyada eşit istihdam fırsatları arayışında yorulmadan çalışmıştır. Avrupa Engellilik Forumu, Avrupa Komisyonu ve Avrupa Engellilik İstihdam Politikası Parlamentosunda birkaç yıldır aktif olarak yer almaktadır. Üç Devlet Kurulunda; Ulusal Engelliler Kurumu Yönetim Kurulu Üyesi, Ulusal Özel Eğitim Konseyi Başkan Yardımcısı ve Eşitlik Kurumu Başkan Yardımcısı olarak görev yapmıştır. 2008'de (Kurumlardan Ayrılma konulu) Toplu Ortamlar İçin Ulusal Proje’yi yönetmiştir. Zihinsel engelli bireylere hizmet veren Ulusal Gönüllü Organlar Federasyonu başkanı olarak görev yapmıştır. İrlanda'da Engellilik Politikası’nın geliştirilmesinde önemli bir rol oynamıştır.  

 

Anna Contardi - Associazione Italiana Persone Down Ulusal Koordinatörü

1981'den beri İtalya Down Sendromu Derneğinde Sosyal Hizmet Uzmanı olarak çalışmaktadır.  1983'ten beri tüm İtalya'ya dağıtılan “Down Sendromu Haberleri” dergisinin 1981’den beri editörüdür. 1990'dan beri İtalya Down Sendromu Derneğinin faaliyetlerinin koordinatörüdür.   

1989'dan beri Down sendromlu ergenlerin bağımsızlık eğitimi kursunun kurucusu ve yöneticisidir. Down Sendromlu kişilerin eğitimi, işe dahil edilmesi ve duygusallığı hakkında çeşitli filmlerin ortak yazarıdır ve okul, iş ve sosyal içerme ve daha genel olarak Down sendromlu kişilerin ve ailelerinin ihtiyaçlarının analizi üzerine yapılan pek çok çalışmaya katkıda bulunmuştur. Derneklerin Down sendromlu bireylerin sosyal hayat, okul ve işe dahil edilmesi, zihinsel engelli bireylerin bağımsızlık eğitimi konularında yaşadıkları sorunlar ile ilgili pek çok kongre ve seminerlere konuşmacı olarak katılmıştır. Bu konularda birkaç kitap yayınlamıştır. 2014-2017 yıllarında Avrupa Down Sendromu Derneği Başkanı olarak görev yapmıştır ve şu anda ise başkan yardımcılığı görevini yürütmektedir.  

 

Sinan Temur - İŞKUR İş ve Meslek Danışmanlığı Daire Başkanı 

1976 Ankara doğumlu olup ilk, orta ve lise eğitimini Ankara’da tamamlamıştır. 2000 yılında Gazi Üniversitesi Endüstriyel Teknoloji Eğitimi Bölümünü, 2007 yılında Ankara Üniversitesi Eğitim Ekonomi ve Planlaması Yüksek Lisansını tamamlamıştır. 2000-2011 yılları arasında Milli Eğitim Bakanlığında öğretmenlik, yöneticilik ve müfettişlik görevlerini yapmıştır. 2011 yılından itibaren Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğünde İş ve Meslek Danışmanlığı Dairesi Başkanı olarak görevini yürütmektedir. 

 

Prof. Dr. Atilla Cavkaytar - Maltepe Üniversitesi Özel Eğitim Bölümü Öğretim Üyesi 

Prof. Dr. Atilla Cavkaytar lisans öğrenimini 1987 yılında Anadolu Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Özel Eğitim Bölümü’nde tamamlamıştır. Cavkaytar, 1990 yılında yüksek lisans eğitimini Eğitilebilir Çocuklar İş Okulu Öğrencilerinin İş Eğitimine Yönelik tutumları” başlıklı teziyle Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Eğitim programında tamamlanıştır. Cavkaytar, doktora eğitimini “Zihin Engellilere Özbakım ve Ev İçi Becerilerinin Öğretimi” adlı teziyle Anadolu Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Özel Eğitim Anabilim Dalında tamamlamıştır. 

Cavkaytar lisans eğitimini tamamladıktan sonra 1988-1992 yılları arasında zihin yetersizliği olan bireyler için Milli Eğitim Bakanlığına bağlı olarak açılan Ankara Eğitilebilir Çocuklar İş Okulunda öğretmen olarak çalışmıştır. Cavkaytar, 1992 yılında araştırma görevlisi olarak Anadolu Üniversitesinde göreve başlamıştır. Doktora eğitimini tamamladıktan sonra 1998 yılında Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Özel Eğitim Bölümü Zihin Engellilerin Eğitimi Anabilim Dalına yardımcı doçent olarak atanan Cavkaytar, 2008 yılında doçent, 2013 yılında profesör unvanını almıştır. Cavkaytar öğretim üyeliği süresince 6 yıl Eğitim Fakültesi Dekan Yardımcılığı, 6 yıl Özel Eğitim Bölüm Başkanlığı, 3 yıl Eğitim Bilimleri Enstitüsü Müdür Yardımcılığı, 3 yıl Anadolu Üniversitesi Akademik Gelişim Birimi Müdürlüğü yapmıştır. Cavkaytar 2016-2020 yılları arasında Anadolu Üniversitesi Dil ve Konuşma Bozuklukların Eğitim Araştırma ve Uygulama Merkezi (DİLKOM) Müdürlüğünü yapmıştır. 

Cavkaytar’ın özgeçmişi incelendiğinde akademik yaşamı boyunca 10 doktora tezi, 14 Yüksek Lisans tezi yöneterek tamamlamıştır. Cavkaytar’ın otuzun üzerinde projede danışmanlık, yürütücülük, araştırmacılık görevleri yaptığı görülmektedir.  Cavkaytar’ın 15’i SSCI tarafından indexlenen dergilerde olmak üzere 46 makalesi; uluslararası ve ulusal kongrelerde sunulmuş 79 bildirisi bulunmaktadır. Cavkaytar’ın Dünyada tanınmış uluslararası bir yayınevi olan ABC-CLIO yayınevi tarafından yayınlanmış bir kitap bölümü bulunmaktadır. Bunun yanısıra üç kitabı, 40 kitap bölümü; biri Açık Öğretim Fakültesi, üçü Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü, beşi Milli Eğitim Bakanlığı, üçü Ülkemizdeki tanınmış bir yayınevi tarafından basılmış olan oniki kitapta editörlüğü bulunmaktadır. Cavkaytar, Avrupa Birliği, TÜBİTAK ve Anadolu Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri ile belediyeler, sivil toplum kuruluşları kapsamında toplam otuzun üzerinde projede yürütücülük, araştırmacılık, danışmanlık görevlerini üstlenmiştir. Bu projelerden dördü TUBİTAK, dördü Avrupa Birliği, diğerleri BAP ve diğer kamu kuruluşları tarafından desteklenen projelerdir. Cavkaytar halen bir Avrupa Birliği Erasmus + projesinde yürütücü (Employment for Independent Life), bir de Bilecik-Eskişehir-Bursa-Kütahya (BEBKA) Kalkınma Ajansı SOGEP projesinde (Sosyal Kooperatifimizle Çalışma Yaşamındayız) eş yürütücüdür.  

Cavkaytar, üniversitedeki projelerinin yanı sıra Milli Eğitim Bakanlığı, Ulakbim, Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü, İŞKUR gibi kamu kurum ve kuruluşlarının projelerinde danışman ve yürütücü olarak görev yapmıştır. Cavkaytar halen TUBİTAK BİDEP Bilim İnsanı Destekleme Programları Danışma Kurulu üyeliği, AAIDD Danışma Kurulu Üyeliği (AAIDD T&C Manual (12th Edition) Advisory Committee Member), Türkiye Down Sendromu Derneği Bilim Kurulu Üyeliği, Disleksi Derneği Bilim Kurulu Üyeliği görevlerini yürütmektedir. Cavkaytar yaptığı bilimsel çalışmaları nedeniyle 2017 yılında Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Ödülüne, zihin yetersizliği olan bireylere yönelik çalışmaları nedeniyle 2017 yılında Türkiye Halk Sağlığı Derneği tarafından verilen Onur Ödülüne, layık bulunmuştur. Cavkaytar, farklı eğitim kurumlarında özel eğitim uygulamaları, zihin yetersizliği ve otizmi olan bireyleri bağımsız yaşama hazırlama, yetişkinlik dönemi, mesleki eğitim ve istihdam konularında çalışmalarını sürdürmektedir. Prof. Dr. Atilla Cavkaytar halen Maltepe Üniversitesi eğitim fakültesi özel eğitim bölümünde öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. 

 

Gün Bilgin - Türkiye Down Sendromu Derneği Yönetim Kurulu Başkanı 

İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'ni bitirdikten sonra Boğaziçi Üniversitesi Siyaset Bilimi Master Programı'ndan Yüksek Onur derecesi ile mezun olmuştur. İkinci üniversite olarak Anadolu Üniversitesi AÖF Sosyal Hizmetler Uzmanlığından mezun olmuştur. İlaç sektöründe çalışan bir şirketin kurucu ortağıdır. 1994 Yılından beri Down sendromu hakkında çok yaygın çalışmalar yapmıştır. Binlerce aileye destek olmuş, pek çok yazısı ve çevirisi ile topluma Down sendromu hakkında güncel bilgi iletilmesini sağlamış ve Down Sendromu aile hareketinin başlamasına öncü olmuştur. Bu çalışmaların ve 20 yılda yarattığı dönüşümün bir takdiri olarak 2014 Dünya Down Sendromu Birliği Olağanüstü Başarı Ödülünü almıştır. 2015 yılında Birleşmiş Milletler Down Sendromu Konferansı'na konuşmacı olarak davet edilmiştir. Kaynaştırma, duyusal bütünleme, Vojta ve Bobath terapilerinin Türkiye’ye getirilmesinde rol almıştır. Down sendromu ile ilgili toplam 10 kitabın editörlüğünü yapmıştır. İki çocuk annesidir. Derneğin kurucu üyesidir ve 2012 yılından beri Down Sendromu Derneği Başkanlığı görevini sürdürmekte, eğitim müfredatları hazırlama, kitaplar, yeni projeler ve uluslararası ilişkiler konularında aktif olarak görev almaktadır.  

 

Fulya Ekmen - Türkiye Down Sendromu Derneği Genel Sekreteri 

1974 İstanbul doğumludur. Şişli Terakki Lisesi'nden sonra 1996 yılında Boğaziçi Üniversitesi ekonomi bölümünü bitirmiştir. 1996-2007 yılları arasında banka ve finans sektöründe çeşitli kademelerde görev almıştır. 2007 yılında Down sendromlu kızı Kayra'nın hayatına katılması ile iş hayatına ara vermiştir. 2009 yılında Türkiye Down Sendromu Derneği'nin kurulması için başlayan çalışmalara katılmıştır. 2011 yılında derneğin kurucu başkanı olarak görev almıştır.  2013 yılından beri destekli istihdam iş koçu eğitmeni olarak çalışmalar yürütmektedir. Bunun yanı sıra 2015 yılından beri derneği temsilen bulunduğu European Down Syndrome Association Yönetim Kurulu’ndaki görevine 2020 yılından beri Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı olarak devam etmektedir. Türkiye Down Sendromu Derneği’ni temsilen Engelli Çocuk Hakları Ağı’nda sekretarya üyesi, Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi Nadir Hastalıklar ve Yetim İlaçlar Uygulama ve Araştırma Merkezi-ACURARE’de danışma kurulu üyesi ve Eğitimde Eşit Haklar Platformu’nda temsilci olarak görev almaktadır. Kardeşim Benim" isimli çocuk kitabını yazmıştır ve "Engellilik ve İstihdam" isimli kitabın yazarları arasındadır. Halen dernekte genel sekreter olarak aile danışmanlığı, projeler, bilgilendirme seminerleri, uluslararası ilişkiler, yerel kurum ve STK'lar ile ilişkiler, eğitim müfredatları ve kitapların oluşturulması konularında aktif olarak görev almaktadır. Biri Down sendromlu iki kızı ve iki şaşkın kedisi vardır.  

 

Merve Özman -  Türkiye Down Sendromu Derneği Program Koordinatörü 

2013 yılında TC Maltepe Üniversitesi Psikoloji bölümünden mezun olmuştur. 2012-2013 yılları arasında Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri Kliniği’nde stajını başarıyla tamamlamıştır.  

Türkiye Down Sendromu Derneğinde iş koçu olarak çalışmaya başlamış, pek çok Down sendromlu gence ve ailesine bağımsız yaşam ve iş hayatına aktif katılım üzerine verilen eğitimlerde görev almıştır. Bununla birlikte Big Chefs, Hilton Bomonti Hotel, Deichmann, Ebebek gibi kurumsal firmaların personellerine verilen zihinsel özel gereksinimli bireylerle birlikte çalışma eğitimlerine katılmıştır. Sabancı Vakfı Hibe Programları kapsamında desteklenen Bağımsızım Çünkü Çalışıyorum projesinin çıktılarında ve aynı projenin devamında Anadolu Üniversitesi Özel Eğitim Bölümü ortaklığı ile yürütülen Bağımsızım Çünkü Çalışıyorum-2 projesinde Destekli İstihdam İş Koçu Eğitim Programının müfredat çalışmasında görev almıştır. Programın yaygınlaştırılmasında İŞKUR iş ve meslek danışmanlarına verilen eğitimlerde eğitmen olarak görev almıştır. Derneğin ailelere ve çocuklara yönelik düzenledikleri eğitimlerin planlama ve uygulama aşamalarında yer almıştır. Dernek bünyesinde yürütülen pek çok Avrupa Birliği projesinde proje koordinatörü ya da eğitmen olarak görev almıştır. Down sendromu ile ilgili birçok seminerde konuşma yapmış, ulusal ve uluslararası konferanslara katılmıştır. Dernekte program koordinatörü olarak görev yapmaya devam etmektedir.   

 

Selver Uğurlu - Malina Danışmanlık Kurucusu 

2013 yılında Boğaziçi Üniversitesi Psikoloji bölümünden mezun olmuştur. 2009 yılından beri çeşitli sivil toplum kuruluşlarında gönüllü ve profesyonel olarak çalışmalar yürütmüştür. 2013 yılında Türkiye Down Sendromu Derneğinde iş koçu olarak çalışmaya başlamış, pek çok Down sendromlu gence ve ailesine bağımsız yaşam ve iş hayatına aktif katılım üzerine eğitimler vermiştir. Eş zamanlı olarak kurumsal firmaların personellerine zihinsel engelli bireylerle birlikte çalışma eğitimleri vermiştir.   

Engellilik ve İstihdam kitabının ortak yazarlarındandır. Destekli İstihdam İş Koçu Eğitim Programının müfredat çalışmasında aktif görev almıştır. Dernek bünyesinde kurulan Bidown Bağımsız Yaşam ve Kariyer Programında, İtalyan Down Sendromu Derneğinin 30 yıllık çalışmalarının Türkiye’ye uyarlanmasında ve uygulanmasında çalışmıştır. Ulusal ve uluslararası birçok seminer ve konferansa konuşmacı olarak katılmış, birçok eğitim almıştır. Özellikle destekli istihdam alanında yürüttüğü projeler Altın Pusula, Prida İletişim Ödülleri, The One Award, Zero Project – Yenilikçi Uygulama ödülleri kazanmıştır.   

Çalışmalarına kurduğu sosyal girişim olan Malina Destekli Yaşam altında devam etmektedir. Özel gereksinimli bireylerin yaşama katılmaları için gereksinim duydukları destek mekanizmalarının geliştirilmesine yönelik projeler yürütmektedir.